| zen boeddhisme | De
schrijver Jan Willem van de Wetering, auteur van de politieserie Grijpstra
en de Gier, overleed in 2008. Het bericht dat hij zich ook verdiepte in
het Zen boeddhisme (een Japanse stroming in het boeddhisme) en daar een
trilogie over schreef, intrigeerde mij.
De Boeddhistische omroep stichting heeft een documentaire over Van de
Wetering uitgezonden, die online nog te bekijken is. Van de Wetering komt
naar voren als een niet erg indrukwekkende, wat zonderlinge man. Maar de dingen
die hij doet en gedaan heeft, en de vragen die hij stelt, maken de
documentaire interessant. Zijn leven heeft in het teken gestaan
van zijn zoektocht naar het waarom, de zin van het leven, naar wat er
"voorbij de oneindigheid" is. Vanuit zijn diepgevoelde onvrede met het onrecht zoals hij dat meemaakte na de Duitse invasie in Rotterdam beleefde hij de christelijke leer als onwaarachtig. Hij ging op zoek naar het waarom via de Westerse filosofie (Sartre en Nietsche) die hij in Engeland (be)studeerde. Vervolgens belandde hij in een Zen klooster in Japan, waar hij een onorthodoxe Zen leerling werd. Hij beschrijft zichzelf als 'onthecht', dat wil zeggen je niet druk maken over wat er in het leven gebeurt, maar zonder onverschillig te zijn. Je streeft het goede na en meer kun je niet doen. Een interessant vertrekpunt voor een verdere exploratie van de paden die hij heeft bewandeld. Bekijk online de documentaire 'Infinity and beyond' (BOS 2004) [MdV 10 augustus 2008] |
| Dalai Lama | De
Dalai Lama heeft meegewerkt aan het boekje van een Amerikaanse psychiater
getiteld "De kunst van het geluk". De Dalai Lama wordt
daarin door de schrijver geïnterviewd over allerlei thema's rond
menselijk geluk en hoe (en waarom) dit te bereiken. Wat sterk opvalt is de
eenvoud van wat de Dalai Lama vertelt, wat hij mensen adviseert. Je zou
bijna zeggen: dit is zo simpel, dat is een open deur! In de trant van: als
je niet te dik wilt worden moet je niet teveel eten. Aan de andere kant schuilt in die eenvoud juist een enorme kracht. Bovendien zit er een systeem in de leerstellingen van de Dalai Lama. Hij reduceert ingewikkelde dilemma's tot hun essentie en geeft handreikingen hoe tot die reductie te komen. Een zeer belangrijke kernwaarde hierbij is het mededogen met anderen. Dit is niet een alledaags medelijden, maar een diepgevoeld mededogen op basis van een diep begrip van je medemens. In wezen is dit mededogen niets anders dan het christelijk gebod: "heb uw naaste lief gelijk uzelf". Het is het inzicht, dat wij allen in wezen hetzelfde, ja, dézelfde zijn. Wanneer je dit inzicht als leidraad neemt voor je dagelijks handelen en je omgang met anderen, ontstaat er inderdaad een kracht en energie in je contact met anderen, die onalledaags is. Zo simpel is het dus. Maar die opdracht is niet eenvoudig en vraagt oefening en voortdurende aandacht voor die opdracht. Een soort blijvende concentratie. Ik denk dan ook dat de boeddhistische meditatie in belangrijke mate hierop gericht is. Oefen jezelf om liefde en aandacht voor anderen op te brengen. En je zult vanzelf innerlijke rust en geluk vinden. Het frappante is, dat deze oude filosofie ook door allerlei onderzoeken bevestigd wordt. Liefdevol en zorgzaam zijn voor anderen leidt tot meer geluk en gezondheid bij jezelf. Het paradoxale is dus, dat je als je werkelijk egocentrisch bent en geluk zoekt voor jezelf, je je vooral moet wijden aan liefde, aandacht en zorgzaamheid voor anderen. De vraag is dan natuurlijk, of je dan nog egocentrisch bent, maar enfin. [MdV 5 november 2008] |